فأن تجز ليلى « 1 » بالمودّة تجزنى « 1 / 1 » * و أن تجز بالقرب « 2 / 1 » فانّى قريبها . ( 91 ) چون بر « 2 » آن حقيقت نور عشق زيادت شود ، آن را محبّت گويند . آنگه كه سلطان عشق لشكر عقل شكست ، و در جان عاشق بتخت سلطنت نشست ، محبّت حقيقى از مجازى پيدا شد . آنگه خلّت پديد آيد ، كه حقايق عشق بعروق جان متخلّل شود ، و صفات يكتايى پديد آيد . آنگه گويد ، شعر « 5 » : خلّان نفساهما و الرّوح واحدة * فلا يميلان 41 طول الدّهر ما اجتمعا . ( 92 ) چون « 8 » اندوه دل بر مزيد شود ، و شعشعهء جان از بام « 1 / 8 » عقل پرتوى 42 بعالم فعل او كند « 8 - 9 » ، شغف « 9 » 43 پديد آيد . و آن شدّت ولع « 1 / 9 » است ، غرام « 2 / 9 » كلّى آنجاست ، و امتنان دل از تأثير عشق به روى « 10 » معشوق در دل پديد آيد . دگر عشق « 11 » بشغاف 44 قلب رسد ، و پردهء فؤاد بسوزاند . چون نيك محترق شد ، استشهاد « 12 » پديد آيد 45 ، و آن غلبهء حبّ محبوب باشد ، كه عاشق را « 1 / 12 » مهيّج جنون عشق شود ، تا اسرار « 13 » معشوق از گزاف 46 مىگويد . آنجا جنون در جنونست . دگر وله پديد آيد ، و آن ذهول « 14 » عقل 47 باشد كه از شدّت حزن جان حاصل شود ؛ دگر هيمانست ؛ دگر هيجانست « 15 » ؛ دگر عطش است كه آن را صدى خوانند ؛ دگر « 16 » شوقست ، و آن غايت قلق و صباتست « 1 / 16 » 48 .

--> ( 1 ) فان تجز ليلى G : فا تجز ليلا A . ( 1 / 1 ) تجزنى G : انجزنى ( ؟ ) A . ( 2 / 1 ) تجز بالقرب G : انجز بالقربى ( ؟ ) A . ( 2 ) بر A : ور G . ( 5 ) شعر G : - A . ( 8 ) چون G : چو A . ( 1 / 8 ) از بام G : به تمام A . ( 8 - 9 ) پرتوى بعالم فعل او كند G : بر نور عالم فعل انكا ( ؟ ) A . ( 9 ) شغف G : شعف A . ( 1 / 9 ) ولع G : وله A . ( 2 / 9 ) غرام G : عرم A . ( 10 ) به روى G : بر روى A . ( 11 ) عشق hG : - GA . ( 12 ) استشهاد G : استتار A . ( 1 / 12 ) عاشق را G : عاشق A . ( 13 ) اسرار G : - A . ( 14 ) ذهول G : زمقول ؟ ؟ ؟ A . ( 15 ) دگر هيجانست G : A . ( 16 ) دگر G : ديگر بار A . ( 1 / 16 ) و صبابتست G : صبابت A .